De eerste dode van Joop van Riessen: actuele Amsterdamse politieroman

De eerste dode is het vierde boek in de serie over Anne Kramer, chef Bureau Zware Criminaliteit bij de Amsterdamse politie. Het zit haar niet mee in haar privéleven. Na de echtscheiding van haar zeer gelovige echtgenoot had ze eindelijk de echte liefde gevonden. Die was echter van korte duur want aan het einde van deel drie, De bonusmaffia, maakte haar geliefde een noodlottige val van het dak. Op het moment dat De eerste dode begint is dit zes weken geleden. Anne Kramer gaat, tegen het advies van iedereen in, toch weer aan de slag en probeert krampachtig de draad op te pakken.
De Italiaanse Paola bezorgt haar en haar rechercheurs het nodige werk. Paola was, zeer tegen de zin van haar vader, met een groepje vrienden naar Amsterdam gegaan. Al op de eerste dag raakte ze tijdens krakersrellen haar vrienden kwijt en belandde ze in Amsterdam-Oost. Daar ontmoette ze Harry, oud-politieman, die zich over haar ontfermde. Niet lang daarna kwam ze Naïma tegen, een leuke, moderne Marokkaanse vrouw. Het was liefde op het eerste gezicht tussen de vrouwen, al realiseerden zij zich dat het een heleboel gedoe zou geven binnen hun families. Naïma heeft een kapperszaak in de Javastraat en samen maken ze hier een ontmoetingsplek van voor allochtone vrouwen.
Ondertussen doet Paola's vader zijn best om zijn dochter terug te vinden. Op Italiaanse wijze benadert hij mensen in Nederland en Italië en zet ze onder druk om zo snel mogelijk zijn dochter op te sporen. Dan wordt een kraker vermoord die Paola op haar eerste dag in Amsterdam in een kraakpand/alternatieve broedplaats tegenkwam. Het was een rare snuiter die haar wel zag zitten. Gevolgd door een tweede moord, ditmaal op een Marokkaanse jongen die Paola lastig viel. Toeval of niet?
Het is bewonderenswaardig hoe autodidact Joop van Riessen met ieder boek een betere schrijver wordt. De lezer wordt vakkundig op het verkeerde been gezet, wat betreft de ontknoping. Was de schrijfstijl van Joop van Riessen in Vergelding nog houterig en staccato, in De eerste dode lopen de zinnen lekker en vloeiend. Dezelfde opgaande lijn is te zien in het verhaal en de personages. Ieder boek is beter opgebouwd en uitgewerkt dan het voorgaande. Knap hoe hij de liefde tussen twee vrouwen geloofwaardig en realistisch weet te beschrijven. Ook de andere personages komen goed uit de verf.
Complimenten voor deze oud-hoofdcommissaris die na zijn pensionering aan een tweede succesvolle carrière als schrijver van politieromans is begonnen!

Deze recensie is ook te lezen op Crimezone.

Een dief in de nacht en Fatale herkenning: twee Amsterdamse politieromans

Afgelopen zomer verschenen twee politieromans die zich in Amsterdam afspelen. Een dief in de nacht van Simon de Waal en Appie Baantjer en Fatale herkenning van Joop van Riessen.
De overeenkomsten gaan nog verder. Zowel Simon de Waal, Appie Baantjer als Joop van Riessen zijn als rechercheur werkzaam (geweest) bij de Amsterdamse politie en hebben daar het nodige gezien en meegemaakt. Beide boeken zijn duidelijk geschreven vanuit de realiteit. Niet een op een gebaseerd op waargebeurde zaken, maar de beschreven gebeurtenissen zouden wel echt gebeurd kunnen zijn. Tot slot een laatste overeenkomst. Zowel Een dief in de nacht als Fatale herkenning bezorgen de lezer veel leesplezier, ieder op een eigen manier.
Een dief in de nacht valt op door het duidelijke schrijfplezier dat de auteurs hadden tijdens het schrijfproces. Het boek zit vol met gebbetjes en andere typisch Amsterdamse humor.
Joop van Riessen is duidelijk gegroeid als schrijver. Zijn personages komen in Fatale herkenning veel beter uit de verf dan in zijn debuut Vergelding. Het zijn echte mensen geworden in plaats van bordkartonnen figuren. Dat leest een stuk prettiger.
Een dief in de nacht is het derde boek van Appie Baantjer en Simon de Waal over rechercheur Peter van Opperdoes en zijn jongere collega Jacob. Op een mistige avond klinken schoten bij het Stenen Hoofd op de Westelijke Eilanden. Van Opperdoes hoort de sirenes die hierop volgen en gaat op onderzoek uit. Een dode man op de koude stenen en een andere in de kofferbak van de auto. Niet veel later gevolgd door twee dode getuigen. Een dode had een usb-stick bij zich, die zich niet eenvoudig laat ontcijferen. Een morbide puzzel voor Van Opperdoes en Jacob om op te lossen.

Fatale herkenning speelt zich grotendeels af in Amsterdam-Oost. Mo en Robbie overvallen op gewelddage wijze een brasserie. Tijdens de overval wordt Mo herkent door Kim, een alleenstaande moeder. Hij bezorgde in een vorig leven de krant bij haar. Mo dreigt het kind van Kim te vermoorden, als ze naar de politie gaat. Desondanks schraapt Kim al haar moed bijelkaar als ze Anne Kramer opmaakt voor haar televisieoptreden bij Pauw en Witteman en vertelt haar het hele verhaal. Anne Kramer belooft haar te helpen. Helaas heeft ze er niet aangedacht dat ze horkerige collega's heeft, die ervoor zorgen dat Kim goed in de problemen komt.
Voor Mo, Robbie en hun vrienden was de overval op de brasserie slechts het begin. Wat volgt is een roes van geweld.
In vergelijking met Een dief in de nacht is Fatale herkenning iets dichter op de realiteit geschreven. Actuele gebeurtenissen uit de krant komen terug als detail/anekdote, zoals de uitwijkende vrachtwagen die bij de tramhalte een moeder en haar kinderen aanreed. Ook de overlast door Marokkaanse jongens is realistisch beschreven.
De schrijfstijl van Joop van Riessen is aanzienlijk verbeterd. Deed Vergelding nog erg staccato aan, het las soms als een politieverslag, Fatale herkenning is een stuk prettiger lezen. De zinnen zijn meer vloeiend. De personages beter uitgewerkt. Meer diepgang in het verhaal.
De gecombineerde ruime schrijfervaring van Baantjer en De Waal zorgt voor een boek dat zich heerlijk laat weglezen. Een dief in de nacht is spannend en ontspannend tegelijk. De heren weten perfect hoe ze de lezer moet amuseren, op het verkeerde been zetten en op z'n tijd laten lachen.
De lezer hoeft gelukkig niet bang te zijn, dat er na het overlijden van Appie Baantjer in augustus 2010, geen nieuwe boeken van Van Opperdoes en Jacob komen. De serie zal, op verzoek van Baantjer, voortgezet worden door Simon de Waal onder de naam De Waal & Baantjer.

Vergelding: een Amsterdamse politieroman van ex-hoofdcommissaris

Joop van Riessen was hoofdcommissaris van de Amsterdamse politie en dat is te merken bij het lezen van Vergelding. Wie het nieuws over liquidaties en de bijbehorende criminelen heeft bijgehouden de laatste tijd zal hier en daar wat bekende personages en gebeurtenissen tegenkomen. Zo zullen de namen Willem en Dino niet toevallig gekozen zijn voor twee criminelen.
De hoofdrollen in Vergelding zijn echter voor Fred de Lange en Anne Kramer. De eerste is een spijtoptant die als logisch gevolg van zijn wens schoon schip te willen maken opeens moet vrezen voor zijn leven. Anne Kramer is de hoofdinspecteur van politie die vechtend door het leven gaat, niet letterlijk maar figuurlijk. Vechten tegen de vooroordelen als vrouwelijke chef, tegen haar streng gereformeerde (huis)man, tegen de politieke druk om de moorden snel op te lossen. Het maakt nogal een verbeten indruk.
Vergelding is een spannende misdaadroman met een goede plot gelukkig zonder al te voorspelbaar einde. De stijl is onopgesmukt en zakelijk, precies wat te verwachten valt van een politieman. Helaas hier en daar wat te veel zodat het houterig wordt. Jammer, wellicht bij een volgend deel een wat betere redactie die dit eruit haalt zonder dat de eigen stem van Van Riessen verdwijnt.